amphipoda ne demek?
Amphipoda Hakkında Bilgi
Amphipoda, Malacostraca sınıfına ait, kabuklu deniz hayvanlarıdır. Halk arasında kum pireleri veya tatlı su karidesleri olarak da bilinirler. Dünya genelinde denizlerde, tatlı sularda ve karasal ortamlarda yaygın olarak bulunurlar. Yaklaşık 9.900 farklı türü bulunmaktadır.
Genel Özellikleri
- Morfoloji: Amfipodlar, yanlardan basık bir vücuda sahiptirler. Vücutları, baş (sefalon), göğüs (pereon) ve karın (pleon) olmak üzere üç ana bölüme ayrılmıştır. Göğüs ve karın bölgelerinde farklı amaçlara hizmet eden çeşitli uzantılar (bacaklar) bulunur.
- Habitat: Deniz, tatlı su ve karasal ortamlarda yaşayabilirler. Birçok tür deniz tabanında yaşarken, bazıları planktonik olarak yüzerek yaşar. Tatlı su türleri göllerde, nehirlerde ve akarsularda bulunabilir. Karasal türler ise nemli toprakta ve yaprak döküntüleri arasında yaşarlar.
- Beslenme: Çoğunlukla çürüyen organik maddelerle, alglerle veya küçük omurgasızlarla beslenirler. Bazı türler yırtıcıdır.
- Üreme: Çoğu amfipod türünde üreme eşeylidir. Dişiler, yumurtalarını bir kese içinde taşırlar ve yavrular doğrudan gelişirler.
- Ekolojik Rol: Amfipodlar, bulundukları ekosistemlerde önemli bir rol oynarlar. Besin zincirinin önemli bir parçasıdırlar ve birçok balık, kuş ve diğer deniz canlıları için besin kaynağı oluştururlar. Ayrıca, organik maddelerin parçalanmasına yardımcı olarak su kalitesinin korunmasına katkıda bulunurlar.
Sınıflandırma
Amfipodlar, aşağıdaki alt takımlara ayrılır:
- Gammaridea: En büyük ve en çeşitli alt takımdır. Çoğunlukla denizlerde ve tatlı sularda yaşarlar.
- Hyperiidea: Çoğunlukla planktonik olarak yaşarlar ve denizanası gibi jelatinli canlılara bağımlı olarak yaşarlar.
- Ingolfiellidea: Küçük ve nadir bulunan bir alt takımdır. Yeraltı sularında yaşarlar.
- Caprellidea: "İskelet karidesleri" olarak da bilinirler. İnce ve uzun vücutlara sahiptirler ve deniz yosunları üzerinde yaşarlar.
Önemi
Amfipodlar, hem ekolojik hem de ekonomik açıdan önemlidirler.
- Ekolojik Önem: Besin zincirinde kritik bir role sahiptirler ve su kalitesinin korunmasına yardımcı olurlar.
- Ekonomik Önem: Balık yemi olarak kullanılırlar ve bazı türleri akvaryum hobisi için popülerdir. Ayrıca, bazı türleri kirlilik göstergesi olarak kullanılabilir.
İlginç Bilgiler
- Bazı amfipod türleri, yaşadıkları ortama uyum sağlamak için renk değiştirebilirler.
- Bazı türler, diğer canlıların üzerine yapışarak "parazit" gibi yaşarlar.
- Dünyanın en derin noktası olan Mariana Çukuru'nda bile amfipod türlerine rastlanmıştır.
Önemli Kavramlar:
Kategoriler