otizim ne demek?

Otizm

Otizm, sosyal etkileşim, iletişim ve davranış alanlarında belirgin farklılıklar gösteren nörogelişimsel bir durumdur. Belirtileri genellikle yaşamın ilk yıllarında fark edilir. Otizm, bireylerin dünyayı algılama ve etkileşim kurma biçimlerini etkiler ve geniş bir yelpazede belirtiler gösterebilir. Bu nedenle, otizm bir spektrum bozukluğu olarak kabul edilir; yani, bireylerin belirtileri ve ihtiyaçları büyük ölçüde farklılık gösterir.

Temel Özellikler:

  • Sosyal İletişim ve Etkileşim Güçlükleri:
    • Göz teması kurmaktan kaçınma veya sınırlı göz teması.
    • Sosyal ipuçlarını anlamakta zorlanma.
    • Duyguları ifade etmekte ve anlamakta zorlanma.
    • Akranlarıyla ilişki kurmakta zorlanma.
    • Karşılıklı sohbet başlatmakta ve sürdürmekte zorlanma.
  • Tekrarlayıcı Davranışlar ve Kısıtlı İlgi Alanları:
    • Stereotipik hareketler (örneğin, el çırpma, sallanma).
    • Aynı nesneleri tekrar tekrar düzenleme.
    • Rutinlere aşırı bağlılık ve değişikliklere karşı direnç.
    • Sınırlı ve yoğun ilgi alanları (örneğin, belirli bir konu hakkında aşırı bilgi sahibi olma).
    • Duyusal hassasiyet (ışık, ses, dokunma gibi uyaranlara karşı aşırı veya yetersiz tepki).

Nedenleri:

Otizmin kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Genetik ve çevresel faktörlerin karmaşık bir etkileşimi sonucu ortaya çıktığı düşünülmektedir.

  • Genetik Faktörler: Ailede otizm öyküsü olan bireylerde otizm görülme olasılığı daha yüksektir.
  • Çevresel Faktörler: Hamilelik sırasında maruz kalınan bazı faktörler (örneğin, bazı enfeksiyonlar veya ilaçlar) otizm riskini artırabilir.

Tanı:

Otizm tanısı, bir çocuk psikiyatristi veya nörolog tarafından konulur. Tanı, davranışsal gözlemler, gelişimsel değerlendirmeler ve aile görüşmeleri yoluyla yapılır. Erken tanı, uygun müdahale ve destek hizmetlerine erişim için önemlidir.

Tedavi ve Destek:

Otizmin kesin bir tedavisi olmamakla birlikte, erken müdahale ve uygun destek hizmetleri bireylerin yaşam kalitesini önemli ölçüde artırabilir.

  • Davranışsal Terapiler: Uygulamalı davranış analizi (ABA) gibi terapiler, sosyal becerileri geliştirmeye ve problem davranışları azaltmaya yardımcı olur.
  • Konuşma ve Dil Terapisi: İletişim becerilerini geliştirmeye yardımcı olur.
  • Uğraşı Terapisi: Günlük yaşam becerilerini geliştirmeye ve duyusal hassasiyetleri yönetmeye yardımcı olur.
  • Eğitimsel Destek: Bireyselleştirilmiş eğitim programları, öğrenme ihtiyaçlarını karşılamaya yardımcı olur.

Otizm spektrumundaki bireylerin farklı ihtiyaçları olduğunu ve her bireye uygun bir destek planı geliştirilmesi gerektiğini unutmamak önemlidir. Ailelerin, eğitimcilerin ve sağlık profesyonellerinin işbirliği, otizmli bireylerin potansiyellerini en üst düzeye çıkarmalarına yardımcı olabilir.