ketoasidoz ne demek?
Ketoasidoz
Ketoasidoz, vücudun enerji için yeterli insülin bulunmadığında ve bunun yerine yağları yakmaya başladığında ortaya çıkan ciddi bir metabolik durumdur. Yağların parçalanması sonucu keton adı verilen asidik maddeler üretilir. Ketonlar kanda aşırı miktarda biriktiğinde, kanın pH dengesi bozulur ve ketoasidoz meydana gelir.
Nedenleri:
- Diyabet: En sık görülen neden, özellikle kontrolsüz Diyabet (Tip 1 diyabet daha yatkındır). İnsülin eksikliği veya insülin direnci, glikozun hücrelere girmesini engeller ve vücut enerji için yağ yakmaya başlar.
- Açlık/Beslenme Eksikliği: Uzun süreli açlık veya yetersiz beslenme durumlarında vücut enerji için yağ yakar ve keton üretimi artar.
- Alkolizm: Kronik alkol kullanımı, alkolik ketoasidoza yol açabilir.
- Bazı İlaçlar: Bazı ilaçlar ketoasidoz riskini artırabilir.
- Hastalık/Enfeksiyon: Ciddi hastalık veya enfeksiyonlar, vücudun stres hormonlarını salgılamasına ve insülin direncine neden olarak ketoasidoza yol açabilir.
Belirtileri:
- Aşırı susama
- Sık idrara çıkma
- Mide bulantısı ve kusma
- Karın ağrısı
- Hızlı ve derin nefes alma (Kussmaul solunumu)
- Ağızda meyvemsi (aseton) koku
- Bilinç bulanıklığı veya koma
Teşhis:
- Kan şekeri ölçümü
- Kan keton seviyesi ölçümü
- Arteriyel kan gazı analizi (pH, bikarbonat seviyelerini belirlemek için)
- İdrar keton seviyesi ölçümü
Tedavi:
Ketoasidoz acil tıbbi müdahale gerektiren bir durumdur. Tedavi genellikle şunları içerir:
- Sıvı Takviyesi: Dehidrasyonu düzeltmek için intravenöz (IV) sıvılar verilir.
- İnsülin Tedavisi: Kan şekerini düşürmek ve keton üretimini durdurmak için IV insülin uygulanır.
- Elektrolit Dengelemesi: Özellikle potasyum ve sodyum gibi elektrolit seviyeleri dengelenir.
- Altta Yatan Nedenin Tedavisi: Eğer ketoasidoza neden olan bir enfeksiyon veya başka bir hastalık varsa, o da tedavi edilir.
Önleme:
- Diyabeti olan kişilerin, kan şekerini düzenli olarak kontrol etmeleri ve doktorlarının önerdiği tedavi planına uymaları önemlidir.
- Yeterli ve dengeli beslenmeye dikkat edilmelidir.
- Alkol tüketimi sınırlandırılmalıdır.
- Hastalık veya enfeksiyon durumunda erken tıbbi yardım alınmalıdır.
Not: Bu bilgiler sadece genel bilgilendirme amaçlıdır. Herhangi bir sağlık sorununuzda mutlaka bir doktora danışın.