x86 ne demek?
x86 Mimari
x86, Intel tarafından geliştirilen ve ilk olarak 1978'de piyasaya sürülen bir komut seti mimarisidir. "x86" terimi, Intel 8086 işlemcisinin adından gelir ve bu işlemcinin ardılları olan 80186, 80286, 80386 ve 80486 işlemcilerini de kapsar. x86, kişisel bilgisayarların (PC'ler) baskın mimarisi haline gelmiştir ve günümüzde hala yaygın olarak kullanılmaktadır.
Temel Özellikleri:
- CISC Mimarisi: x86, Karmaşık Komut Seti Bilgisayarı (CISC) mimarisine sahiptir. Bu, çok çeşitli karmaşık komutları desteklediği anlamına gelir.
- Değişken Uzunluklu Komutlar: x86'daki komutların uzunluğu değişkendir, bu da kod yoğunluğunu artırabilir ancak aynı zamanda karmaşıklığı da beraberinde getirebilir.
- Geriye Dönük Uyumluluk: x86 mimarisi, geriye dönük uyumluluğa büyük önem verir. Bu, daha eski x86 işlemciler için yazılmış yazılımların, daha yeni işlemcilerde de çalışabilmesini sağlar.
- Segmentasyon: x86'nın ilk versiyonlarında segmentasyon bellek yönetimi için kullanılıyordu, ancak modern x86 sistemlerinde genellikle sanal bellek kullanılır.
- Çeşitli Çalışma Modları: x86 işlemciler, farklı çalışma modlarını destekler, örneğin gerçek mod (real mode), korumalı mod (protected mode) ve uzun mod (long mode) (64-bit).
Evrimi:
- 16-bit: İlk x86 işlemciler 16-bit mimariye sahipti.
- 32-bit (IA-32): Intel 80386, 32-bit mimariyi (IA-32) tanıttı. Bu, daha büyük bellek adresleme ve daha gelişmiş özellikler sağladı.
- 64-bit (x86-64 veya AMD64): AMD tarafından geliştirilen x86-64 (veya AMD64), x86 mimarisinin 64-bit uzantısıdır. Intel de bu mimariyi benimsemiş ve EM64T adını vermiştir. Artık yaygın olarak x86-64 olarak bilinir.
Kullanım Alanları:
x86 mimarisi, masaüstü bilgisayarlar, dizüstü bilgisayarlar, sunucular ve gömülü sistemler gibi çeşitli platformlarda kullanılır. Geniş yazılım ekosistemi ve geriye dönük uyumluluğu sayesinde, hala en popüler işlemci mimarilerinden biridir.
Kategoriler