polimerler ne demek?
Polimerler
Polimerler, monomer adı verilen küçük, tekrar eden birimlerin kimyasal olarak bağlanmasıyla oluşan büyük moleküllerdir. "Poli" kelimesi "çok" anlamına gelir, bu da bir polimerin birçok tekrar eden birimden oluştuğunu gösterir.
Polimerlerin Sınıflandırılması
Polimerler, farklı kriterlere göre çeşitli şekillerde sınıflandırılabilir:
- Doğal Polimerler: Doğada bulunan polimerlerdir. Örnekler: Nişasta, selüloz, proteinler, DNA ve RNA.
- Sentetik Polimerler: İnsan yapımı polimerlerdir. Örnekler: Polietilen (PE), polipropilen (PP), polivinil%20klorür (PVC) ve naylon.
- Yarı-Sentetik Polimerler: Doğal polimerlerin kimyasal modifikasyonu ile elde edilen polimerlerdir. Örnek: Selüloz asetat (asetat ipeği).
Polimerizasyon
Monomerlerin birleşerek polimerleri oluşturma sürecine polimerizasyon denir. İki ana polimerizasyon türü vardır:
- Katılma Polimerizasyonu: Monomerler doğrudan birbirine eklenir, herhangi bir atom kaybı olmaz. Genellikle doymamış (çift veya üçlü bağ içeren) monomerler kullanılır.
- Kondenzasyon Polimerizasyonu: Monomerler birleşirken küçük moleküller (genellikle su) açığa çıkar.
Polimerlerin Özellikleri
Polimerlerin özellikleri, monomerlerin yapısına, polimer zincirinin uzunluğuna (molekül ağırlığı), zincirler arası kuvvetlere ve polimerin yapısına (lineer, dallanmış, çapraz bağlı) bağlıdır.
- Termoplastikler: Isıtıldıklarında yumuşayan ve soğutulduğunda sertleşen polimerlerdir. Tekrar tekrar eritilip şekillendirilebilirler.
- Termosetler: Isıtıldıklarında sertleşen ve kalıcı olarak katılaşan polimerlerdir. Tekrar eritilemezler.
- Elastomerler: Yüksek elastikiyete sahip polimerlerdir (örneğin, kauçuk).
Polimerlerin Kullanım Alanları
Polimerler, çok çeşitli alanlarda kullanılır:
- Ambalaj: Polietilen, polipropilen gibi polimerler ambalaj malzemesi olarak yaygın olarak kullanılır.
- Tekstil: Naylon, polyester gibi polimerler giyim ve ev tekstili ürünlerinde kullanılır.
- İnşaat: PVC, polikarbonat gibi polimerler boru, pencere ve çatı kaplamalarında kullanılır.
- Otomotiv: Polimerler otomotiv parçalarında hafiflik ve dayanıklılık sağlamak için kullanılır.
- Tıp: Biyouyumlu polimerler implantlarda ve ilaç salınım sistemlerinde kullanılır.