Kapitülasyonlar, bir devletin başka bir devlete kendi ülkesinde yaşayan vatandaşlarına tanıdığı ayrıcalıklardır. Bu ayrıcalıklar genellikle hukukî, ticarî ve malî alanlarda olmuştur. Kapitülasyonlar, genellikle zayıf devletlerin güçlü devletler karşısında ekonomik ve siyasi bağımsızlıklarını kaybetmelerine yol açmıştır.
Temel Özellikleri:
Tek Taraflı Değildir: Kapitülasyonlar, genellikle karşılıklı anlaşmalar şeklinde olsa da, uygulamada çoğu zaman tek taraflı avantaj sağlayan düzenlemeler olmuştur.
Hukukî Ayrıcalıklar: Yabancı ülke vatandaşları, kendi ülkelerinin hukukuna tabi olur veya özel mahkemelerde yargılanır. Bkz: Yabancıların Yargılanması
Ticarî İmtiyazlar: Düşük gümrük vergileri veya vergi muafiyetleri gibi ticarî avantajlar sağlanır. Bkz: Gümrük Vergisi Muafiyeti
Ekonomik Bağımlılık: Kapitülasyonlar, zamanla ülkenin ekonomik bağımsızlığını kaybetmesine neden olabilir. Bkz: Ekonomik Bağımlılık
Osmanlı İmparatorluğu ve Kapitülasyonlar:
Osmanlı İmparatorluğu, ilk kapitülasyonları 16. yüzyılda Fransa'ya vermiştir. Başlangıçta karşılıklı ticarî ilişkileri geliştirmek amacıyla verilen bu imtiyazlar, zamanla diğer Avrupa devletlerine de tanınmıştır. 19. yüzyıla gelindiğinde, kapitülasyonlar Osmanlı ekonomisi üzerinde büyük bir yük oluşturmuş ve ülkenin dış borçlanmasına katkıda bulunmuştur. Kapitülasyonlar, Lozan Barış Antlaşması ile tamamen kaldırılmıştır. Bkz: Lozan Barış Antlaşması
Ne Demek sitesindeki bilgiler kullanıcılar vasıtasıyla veya otomatik oluşturulmuştur. Buradaki bilgilerin doğru olduğu garanti edilmez. Düzeltilmesi gereken bilgi olduğunu düşünüyorsanız bizimle iletişime geçiniz. Her türlü görüş, destek ve önerileriniz için iletisim@nedemek.page