ıbs ne demek?

İrritabl Bağırsak Sendromu (İBS), kalın bağırsağı etkileyen yaygın bir fonksiyonel gastrointestinal bozukluktur. Fonksiyonel bozukluk, sindirim sisteminin yapısında herhangi bir anormallik olmamasına rağmen normal çalışmadığı anlamına gelir. İBS, karın ağrısı, şişkinlik, gaz ve bağırsak alışkanlıklarında değişiklikler gibi çeşitli belirtilere neden olabilir. Bu belirtiler kişiden kişiye farklılık gösterebilir ve zamanla gelip geçici olabilir.

Belirtileri:

  • Karın Ağrısı: İBS'nin en yaygın belirtisidir. Ağrı genellikle kramplar şeklinde gelir ve dışkılama ile hafifleyebilir.
  • Şişkinlik: Karında dolgunluk ve gerginlik hissi.
  • Gaz: Aşırı gaz üretimi ve geğirme veya şişkinlik yoluyla atılması.
  • İshal: Sık ve sulu dışkılama.
  • Kabızlık: Seyrek ve zorlu dışkılama.
  • Dışkı kıvamında değişiklikler: Sert, topaklı veya yumuşak, sulu dışkı.
  • Dışkılama aciliyeti: Aniden tuvalete gitme ihtiyacı.
  • Dışkılamadan sonra tam boşalmama hissi.

Nedenleri:

İBS'nin kesin nedeni bilinmemektedir, ancak çeşitli faktörlerin rol oynadığı düşünülmektedir:

  • Bağırsak Motilitesi: Bağırsak kaslarının anormal kasılmaları (çok hızlı veya çok yavaş).
  • Viseral Hipersensitivite: Bağırsaklardaki normal gaz ve şişkinlik miktarına karşı aşırı hassasiyet.
  • Bağırsak Mikrobiyotası: Bağırsaklardaki bakteri dengesizliği.
  • Beyin-Bağırsak İlişkisi: Beyin ve bağırsaklar arasındaki iletişimdeki sorunlar.
  • Stres: Stres, İBS belirtilerini tetikleyebilir veya kötüleştirebilir.
  • Gıda İntoleransı: Belirli gıdaların tüketimi belirtileri tetikleyebilir.
  • Geçirilmiş bağırsak enfeksiyonları: Bazı kişilerde enfeksiyon sonrası İBS gelişebilir.

Teşhis:

İBS'yi teşhis etmek için spesifik bir test yoktur. Teşhis, belirtiler, fiziksel muayene ve diğer olası durumları dışlamak için yapılan testlere dayanır. Doktor, Roma kriterleri gibi standart tanı kriterlerini kullanabilir.

Tedavi:

İBS'nin tedavisi, belirtileri yönetmeye ve yaşam kalitesini iyileştirmeye odaklanır. Tedavi seçenekleri şunları içerebilir:

  • Diyet Değişiklikleri: Belirli gıdaları (örneğin, FODMAP'ler) sınırlamak veya lif alımını artırmak.
  • Stres Yönetimi: Meditasyon, yoga veya terapi gibi tekniklerle stresi azaltmak.
  • İlaçlar: Belirtileri hafifletmek için reçeteli veya reçetesiz ilaçlar (örneğin, antispazmodikler, laksatifler, antidiyareikler).
  • Probiyotikler: Bağırsak mikrobiyotasını dengelemeye yardımcı olabilecek takviyeler.
  • Bilişsel Davranışçı Terapi: Bağırsak-beyin ekseni üzerindeki etki yoluyla bağırsak fonksiyonunu iyileştirmek için kullanılan bir tür psikolojik tedavi.

İBS kronik bir durumdur, ancak uygun tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle belirtileri yönetmek ve yaşam kalitesini iyileştirmek mümkündür.