turbulencia ne demek?

Türbülans

Türbülans, akışkanlar mekaniğinde bir akışkanın (sıvı veya gaz) düzensiz, kaotik hareketidir. Laminar akışın aksine, türbülans düzensiz girdaplar, girdaplar ve akış hızı dalgalanmaları ile karakterizedir. Havacılık, meteoroloji, mühendislik ve daha birçok alanda önemli bir rol oynar.

Temel Özellikler:

  • Düzensizlik: Rastgele ve tahmin edilemeyen akış.
  • Girdaplar: Farklı ölçeklerdeki girdapların oluşumu (<a href="https://www.nedemek.page/kavramlar/girdap">Girdap</a>).
  • Yüksek Difüzyon: Momentum, ısı ve madde transferinde artış.
  • Süreklilik: Sürekli enerji aktarımı (büyük girdaplardan küçük girdaplara).
  • Üç Boyutluluk: Üç boyutlu akış yapısı.

Türbülansa Neden Olan Faktörler:

  • Yüksek Hızlar: Akışkanın hızı arttıkça türbülans olasılığı artar.
  • Keskin Kenarlar: Keskin kenarlar veya yüzey pürüzlülüğü akışı bozarak türbülansı tetikleyebilir.
  • Sıcaklık Farklılıkları: Yoğunluk farkları, konveksiyon yoluyla türbülansa neden olabilir.
  • Viskozite: Akışkanın viskozitesi düşükse türbülans daha kolay oluşur.

Türbülansın Etkileri:

  • Sürükleme Artışı: Nesnelerin etrafındaki akışta sürüklemeyi artırır.
  • Isı Transferi Artışı: Isıtma ve soğutma sistemlerinde verimliliği artırabilir.
  • Karışım Artışı: Kimyasal reaksiyonlarda ve diğer proseslerde karışımı hızlandırır.
  • Havacılıkta Tehlike: Uçaklarda sarsıntılara ve kontrol kayıplarına neden olabilir (<a href="https://www.nedemek.page/kavramlar/havacılık">Havacılık</a>).

Türbülansın Modellenmesi ve İncelenmesi:

  • Reynolds Ortalamalı Navier-Stokes Denklemleri (RANS): Ortalama akış özelliklerini tahmin etmek için kullanılır.
  • Büyük Girdap Simülasyonu (LES): Büyük ölçekli girdapları doğrudan çözerken, küçük ölçekli girdapları modellendirir.
  • Doğrudan Sayısal Simülasyon (DNS): Tüm ölçeklerdeki girdapları doğrudan çözer, ancak yüksek hesaplama gücü gerektirir.
  • Deneysel Yöntemler: Sıcak tel anemometrisi, lazer Doppler anemometrisi (LDA) ve parçacık görüntüleme hız ölçümü (PIV) gibi teknikler kullanılır.

Uygulama Alanları:

  • Havacılık: Uçak tasarımı, uçuş kontrolü (<a href="https://www.nedemek.page/kavramlar/uçuş%20kontrolü">Uçuş Kontrolü</a>).
  • Meteoroloji: Hava tahmini, iklim modellemesi (<a href="https://www.nedemek.page/kavramlar/hava%20tahmini">Hava Tahmini</a>).
  • Mühendislik: Boru hatları, pompalar, türbinler, ısı eşanjörleri (<a href="https://www.nedemek.page/kavramlar/ısı%20eşanjörü">Isı Eşanjörü</a>).
  • Çevre Mühendisliği: Hava ve su kirliliğinin yayılması.
  • Denizcilik Mühendisliği: Gemi tasarımı, deniz akıntıları.