sikiz ne demek?
Şizofreni Hakkında Bilgiler
Şizofreni, düşünce, duygu ve davranışları etkileyen kronik ve şiddetli bir ruhsal bozukluktur. Genellikle gerçeklikle bağlantının kopmasına, halüsinasyonlara, sanrılara ve düzensiz düşüncelere yol açar. Şizofreni, kişinin sosyal, mesleki ve kişisel işlevselliğini önemli ölçüde etkileyebilir.
Belirtiler:
- Sanrılar: Gerçeklikle uyuşmayan, yanlış ve sabit inanışlardır. Örneğin, takip edildiklerine, özel güçlere sahip olduklarına veya başkaları tarafından kontrol edildiklerine inanabilirler. Sanrı Nedir?
- Halüsinasyonlar: Olmayan şeyleri görme, duyma, koklama, tatma veya hissetme durumudur. En yaygın halüsinasyon türü işitsel halüsinasyonlardır (sesler duyma). Halüsinasyon Nedir?
- Düzensiz Düşünce (Düşünce Bozukluğu): Düşüncelerin mantıksız ve anlaşılması zor olması durumudur. Konuşma sırasında konu atlayabilirler, anlamsız cümleler kurabilirler veya yeni kelimeler uydurabilirler. Düşünce Bozukluğu Nedir?
- Düzensiz Davranış: Amaçsız, tuhaf veya uygunsuz davranışlardır. Örneğin, çocuksu davranışlar sergileyebilirler, garip pozisyonlarda durabilirler veya anlamsız hareketler yapabilirler.
- Negatif Belirtiler: Normal duygusal tepkilerin ve davranışların azalması veya kaybolmasıdır. Bunlar arasında duygusal küntlük (duygusal tepki vermeme), motivasyon eksikliği (apati), konuşma azlığı (alogi) ve sosyal geri çekilme yer alır. Negatif Belirtiler Nedir?
Nedenleri:
Şizofreninin kesin nedeni bilinmemektedir, ancak genetik, çevresel ve nörokimyasal faktörlerin bir kombinasyonu rol oynadığı düşünülmektedir.
- Genetik: Ailede şizofreni öyküsü olan kişilerde risk daha yüksektir.
- Çevresel Faktörler: Hamilelik sırasında veya doğumda yaşanan komplikasyonlar, çocuklukta travma veya stres gibi çevresel faktörler riski artırabilir.
- Nörokimyasal Faktörler: Beyindeki bazı kimyasalların (nörotransmitterler) dengesizliği, özellikle dopamin, şizofreni ile ilişkilendirilmiştir.
Tedavi:
Şizofreni tedavisi genellikle ilaç tedavisi, psikoterapi ve sosyal destek hizmetlerinin bir kombinasyonunu içerir.
- İlaç Tedavisi: Antipsikotik ilaçlar, sanrıları, halüsinasyonları ve düzensiz düşünceleri kontrol etmeye yardımcı olabilir. Antipsikotik İlaçlar Nedir?
- Psikoterapi: Bireysel veya grup terapisi, kişiler arası becerileri geliştirmeye, başa çıkma stratejileri öğretmeye ve hastalığın yönetimine yardımcı olabilir. Psikoterapi Nedir?
- Sosyal Destek Hizmetleri: Konaklama, mesleki rehabilitasyon ve sosyal beceri eğitimi gibi hizmetler, kişilerin bağımsız yaşamalarına ve topluma entegre olmalarına yardımcı olabilir.
Önemli Not: Şizofreni, tedavi edilebilir bir hastalıktır. Erken tanı ve tedavi, kişinin yaşam kalitesini önemli ölçüde iyileştirebilir. Şizofreni şüphesi olan kişilerin bir ruh sağlığı uzmanına başvurması önemlidir.