ptsd ne demek?

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB)

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (Travma Sonrası Stres Bozukluğu) (TSSB), travmatik bir olay yaşadıktan sonra bazı kişilerde gelişebilen bir ruh sağlığı durumudur. Bu olay, kişinin doğrudan yaşadığı, tanık olduğu veya başkasına olduğunu öğrendiği bir olay olabilir.

Nedenleri:

TSSB'ye neden olabilecek olaylar şunları içerebilir:

  • Savaş veya çatışma
  • Doğal afetler
  • Ciddi kazalar
  • Fiziksel veya cinsel saldırı
  • Çocukluk çağı istismarı
  • Tehdit edici bir olay

Belirtileri:

TSSB belirtileri kişiden kişiye değişebilir, ancak genellikle dört ana kategoriye ayrılır:

  1. Yeniden Yaşama: Travmatik olayın tekrar tekrar akla gelmesi, kabuslar, flashback'ler (Flashback) veya rahatsız edici düşünceler.
  2. Kaçınma: Travmatik olayı hatırlatan yerlerden, kişilerden, aktivitelerden veya düşüncelerden kaçınma çabası.
  3. Olumsuz Biliş ve Duygudurum: Kendine, dünyaya veya geleceğe dair olumsuz inançlar, suçluluk, utanç, öfke, korku veya duygusal uyuşukluk gibi olumsuz duygular.
  4. Uyarılma ve Tepkisellik: Kolayca irkilme, gerginlik, uyku sorunları, konsantrasyon güçlüğü, öfke patlamaları veya pervasız davranışlar.

Tanı:

TSSB tanısı koymak için, belirtiler en az bir ay sürmeli ve kişinin günlük yaşamını olumsuz etkilemelidir. Bir ruh sağlığı uzmanı, kişinin belirtilerini değerlendirerek ve belirli tanı kriterlerini karşılayıp karşılamadığını belirleyerek tanı koyabilir.

Tedavi:

TSSB için etkili tedaviler mevcuttur. Bunlar şunları içerir:

  • Psikoterapi:
    • Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Olumsuz düşünce kalıplarını ve davranışları değiştirmeye odaklanır.
    • Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme (EMDR): Travmatik anıları işlemede yardımcı olur.
    • Travma Odaklı Terapi: Kişinin travmatik olayla güvenli bir şekilde yüzleşmesine ve iyileşmesine yardımcı olur.
  • İlaç Tedavisi: Antidepresanlar, anksiyete gidericiler veya uyku ilaçları gibi ilaçlar belirtileri yönetmede yardımcı olabilir.

Önemli Not:

TSSB, tedavi edilebilir bir durumdur. Erken tanı ve tedavi, iyileşme sürecini önemli ölçüde iyileştirebilir. Eğer sizde veya tanıdığınız birinde TSSB belirtileri varsa, bir ruh sağlığı uzmanına başvurmak önemlidir.