aminotransferaz ne demek?

Aminotransferazlar (diğer adıyla transaminazlar), amino asitlerden keto asitlere amino gruplarının transferini katalize eden enzimlerdir. Bu enzimler, glukoneogenez (https://www.nedemek.page/kavramlar/glukoneogenez) ve amino asit metabolizması (https://www.nedemek.page/kavramlar/amino%20asit%20metabolizması) gibi birçok önemli biyokimyasal süreçte kritik rol oynarlar. İnsan vücudunda bulunan başlıca aminotransferazlar şunlardır:

  • Alanin aminotransferaz (ALT): Öncelikle karaciğerde bulunur, ancak diğer dokularda da (örneğin böbrekler, kaslar) daha düşük seviyelerde bulunur. Karaciğer hasarının bir göstergesi olarak yaygın olarak kullanılır.
  • Aspartat aminotransferaz (AST): Karaciğer, kalp, kas ve diğer dokularda bulunur. ALT'ye göre daha yaygın bir dağılıma sahiptir. Karaciğer hasarının yanı sıra kalp hasarı veya kas hasarı gibi diğer durumların da bir göstergesi olabilir.

Klinik Önemi:

Aminotransferaz seviyelerindeki yükselme, genellikle karaciğer hasarının bir işareti olarak kabul edilir. Yüksek ALT ve AST seviyeleri, hepatit (https://www.nedemek.page/kavramlar/hepatit), siroz (https://www.nedemek.page/kavramlar/siroz), alkol kullanımı, ilaç toksisitesi veya diğer karaciğer hastalıklarının bir göstergesi olabilir. Ayrıca, kalp krizi (https://www.nedemek.page/kavramlar/kalp%20krizi) veya kas hasarı da AST seviyelerini yükseltebilir. Bu nedenle, aminotransferaz seviyelerinin yorumlanması klinik bağlamda yapılmalıdır ve diğer laboratuvar testleri ve klinik bulgularla birlikte değerlendirilmelidir.

Aminotransferazlar, piridoksal fosfat (https://www.nedemek.page/kavramlar/piridoksal%20fosfat) (B6 vitamini) koenzimine ihtiyaç duyarlar. Bu koenzim, amino grubu transfer reaksiyonlarında önemli bir rol oynar.